Emekliye Adalet: Tek Statü, 3 Kademeli Maaş
MESK Genel Başkanı Musa Kocaman, emekli maaşına seyyanen zam yapılmasına dönük açıklama yaptı, köklü değişiklik çağrısında bulundu. Kocaman, emeklilerin geçici zamlarla değil, yıllarca ödedikleri primlerin ve verdikleri emeğin karşılığını alabilecekleri adil bir sistemle buluşturulması gerektiğini belirterek, “meslek ve eğitim farklarını, 4a-4b-4c ayrımını kaldırıp emekliyi tek statüde birleştirelim, maaşları arasındaki uçurumu yok edelim” dedi.
Kocaman yaptığı açıklamada, “Emeklilikte adaletsizlik, günü kurtaran fikirlerle değil, kalıcı bir reformla çözülmelidir. Bu kanunları hazırlayan ve uygulayan devlet yetkililerinin, emekli maaşlarının hesaplanmasında kullanılan yöntemin hatalı olduğunu görmeleri ve bu yanlışı düzeltmeleri gerekiyor. Dönemin koşullarında alınan söz konusu kararı emekli almadı, ama emekliyi olumsuz etkiliyor. O zaman bugünkü şartlara göre düzeltme yapılması gerekiyor. En adil ve kalıcı çözüm ise üç kademeli maaş modelinin hayata geçirilmesidir. Mevcut düzende en yüksek emekli maaşı sabit kalsın. Buna birinci kademe diyelim. Bunun bir altı, ikinci kademe olarak, tavan maaşın yüzde 10 aşağısında kalsın. Üçüncü kademe ise tavan maaşın yüzde 20 aşağısında olsun. Böylece maaş farkları arasındaki uçurumu yok edelim” dedi.
Kocaman’ın sözlerinden devamla:
“Bugün en düşük emekli aylığı tartışmaları açlık sınırı üzerinden yürütülüyor. Muhalefet, açlık sınırının biraz üzerinde bir taban maaş önerirken hükümetin gündeminde emeklilere 10 bin ila 15 bin lira arasında seyyanen zam yapılması ve bu farkın emeklilik süresi ile yaş kriterlerine göre belirlenmesi konuşuluyor.
MESK olarak bu yaklaşımların hiçbirini yeterli bulmuyoruz.
Emeklinin hakkı açlık sınırı mı?
Bir emekliye, yalnızca karnını doyurabileceği bir gelir sunmayı sosyal devlet anlayışıyla bağdaştırmak mümkün değildir. Emekli, yaşamını sürdürebilmek için değil, insanca yaşayabilmek için maaş almalıdır. Yıllarca çalışmış, üretmiş, vergi ödemiş, ülkenin kalkınmasına katkıda bulunmuş insanların hak ettiği emeklilik bu mudur?
Bizim talebimiz geçici zamlarla günü kurtarmak değil, emeklilik sistemindeki adaletsizliği kalıcı olarak ortadan kaldırmaktır.
Bugün yaşadığımız gelir kaybının temelinde 1999 ve 2008 yıllarında yapılan sosyal güvenlik düzenlemeleri bulunmaktadır. 1999'da 4447 sayılı Kanun ile emeklilik sistemine yaş şartı getirildi. 2008'de 5510 sayılı Kanun ile yaş, prim günü ve aylık hesaplama yöntemleri yeniden belirlendi.
Bu değişiklikler yapılmadığında bir emekli aylığı kaç çeyrek altın alıyordu? 1999’dan önce emekli maaşı ortalama bir aylık ev kirasının kaç katıydı? Keza bir emekli aylığı kaç kilo et alabiliyordu? Biz bugünleri hatırlıyoruz da inatla unutturulmaya çalışılıyor.
2003 yılında en düşük emekli maaşıyla 15 çeyrek altın alınabilirken bugün aynı maaşla yalnızca 2 çeyrek altın alınabilmektedir. Emeklinin alım gücü 13 çeyrek altın karşılığında erimiştir. Bu kayıp, birkaç bin liralık zamla telafi edilebilecek bir kayıp değildir. Bu, emeklilik sisteminin yeniden ele alınmasını gerektiren yapısal bir adalet sorunudur.
MESK olarak çözüm önerimiz açıktır: Emeklilik sistemini üç kademeli maaş modeliyle yeniden düzenleyelim. Kurum birleşti, ama statüler birleşmedi. SGK’yı kurarken başlanan işi tamamlayalım. Emekli tek sistemde birleşsin, maaşlar adil bir piramide otursun, hiç kimse bir gün farkla emeklinin hakkını kaybetmesin. Sadece günü değil, geleceği de kurtaralım.
MESK 3 Kademeli Maaş Modeli
Mevcut düzende en yüksek emekli maaşı sabit kalsın. Buna birinci kademe diyelim. Bunun bir altı, ikinci kademe olarak, tavan maaşın yüzde 10 aşağısında kalsın. Üçüncü kademe ise tavan maaşın yüzde 20 aşağısında olsun. Böylece maaş farkları arasındaki uçurumu yok edelim.
Bu modelle amaç, emeklileri birbirine karşı yarıştırmak değil; emekli aylıkları arasındaki uçurumu gidermek, kazanılmış anayasal hakları korumak ve sosyal güvenlik sisteminde adaleti yeniden tesis etmektir.
Emeklilik bir lütuf değil, yıllarca verilen emeğin karşılığıdır. Emekli sadaka değil, hakkını istiyor. MESK olarak çağrımızı yineliyoruz: Geçici zamlarla, yaşa ve emeklilik süresine göre yapılacak ayrıştırmalarla değil, adil ve kalıcı bir sistemle emeklinin sorununu çözelim. Emeklinin hakkını teslim edelim. Üç kademeli maaş sistemini hayata geçirelim!